Một số trường hợp dùng đất sai mục đích trong giai đoạn 2014–2024 có thể được xem xét cấp sổ đỏ, nếu phương án trong dự thảo Luật Đất đai sửa đổi được thông qua.
Bản dự thảo ngày 18/10/2026 đề xuất bổ sung hướng giải quyết cho hộ gia đình, cá nhân đã được Nhà nước giao, cho thuê hoặc công nhận quyền sử dụng đất, sau đó dùng đất sai mục đích trong thời gian vi phạm từ ngày 1/7/2014 đến trước ngày 1/8/2024.
Hiện nay, cơ chế giải quyết vi phạm cũ tại Điều 139 Luật Đất đai 2024 áp dụng cho các trường hợp trước ngày 1/7/2014. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã giải thích, cơ chế này không áp dụng cho vi phạm sử dụng sai mục đích xảy ra sau mốc trên.
Theo phương án trong dự thảo, đất phải phù hợp quy hoạch, được sử dụng ổn định, đáp ứng yêu cầu về quốc phòng, an ninh, môi trường và an toàn công trình. Đất cũng không thuộc trường hợp phải thu hồi do vi phạm.
Chẳng hạn, nếu một gia đình có đất nông nghiệp được công nhận hợp pháp rồi tự xây nhà năm 2016, hồ sơ có thể có thêm hướng giải quyết theo cơ chế mới khi đáp ứng đủ điều kiện.
Trong thông tin công bố về dự thảo, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết việc cấp sổ còn vướng ở một số trường hợp đất có nguồn gốc nông, lâm trường, đất giao sai thẩm quyền, lấn chiếm hoặc tự ý chuyển mục đích. Một số quy định chưa thống nhất, gây khó khăn khi thực hiện tại địa phương.
Cơ quan soạn thảo cũng đề xuất nguyên tắc xem xét cấp giấy cho đất có vi phạm về thủ tục, kèm các điều kiện cụ thể. Nếu được hướng dẫn rõ, cách tiếp cận này có thể giúp người dân biết hồ sơ của mình thiếu gì và cần làm thủ tục nào, thay vì chỉ biết đất đang vướng sai phạm.
Nếu được thông qua và hướng dẫn đầy đủ, những thay đổi phù hợp có thể mở thêm đường giải quyết cho hồ sơ tồn đọng, giúp gia đình hoàn thiện giấy tờ nhà, đất. Người dân cũng có thể giảm số lần đi lại khi được hướng dẫn rõ căn cứ, giấy tờ cần bổ sung và các khoản phải nộp.
Khi tình trạng pháp lý được giải quyết, việc quản lý tài sản, chuyển nhượng hoặc thế chấp sẽ thuận lợi hơn nếu đáp ứng điều kiện. Với gia đình đang ở trên thửa đất vướng sai phạm cũ, biết rõ khả năng được giải quyết cũng giúp chủ động sắp xếp chỗ ở và chi phí.
Dù vậy, thời gian sử dụng lâu năm hoặc việc đã nộp phạt chưa đủ để bảo đảm được cấp sổ. Diện tích được công nhận, loại đất và nghĩa vụ tài chính vẫn phụ thuộc từng hồ sơ. Được giải quyết quyền sử dụng đất cũng chưa đồng nghĩa mọi công trình trên đất đều hợp pháp.
Các nội dung trên mới là đề xuất trong dự thảo. Việc áp dụng phải căn cứ văn bản cuối cùng được thông qua, thời điểm có hiệu lực và quy định xử lý những hồ sơ đang giải quyết.
Luật pháp trị ” Nhận khó khăn- trao giải pháp”!
Nếu bạn gặp vấn đề pháp lý khó khăn, hãy gửi nội dung tóm tắt vụ việc qua số Zalo 0833 125 123 để nhận được sự tư vấn từ các luật sư tận tâm chuyên nghiệp
