4 TRƯỜNG HỢP CÓ THỂ KHÔNG BUỘC NGƯỜI DÂN PHẢI PHÁ DỠ KHI XÂY NHÀ TRÊN ĐẤT NÔNG NGHIỆP.

Thứ nhất, tại khoản 4 Điều 3 Nghị định 123/2024 quy định: “ Hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất trước ngày 15 tháng 10 năm 1993 mà chưa có văn bản xử lý vi phạm của cơ quan nhà nước có thẩm quyền trước ngày Luật Đất đai năm 2024 có hiệu lực thi hành thì không xử lý theo quy định tại Nghị định này.”
Do vậy, người dân có thể chứng minh kiểm tra hồ sơ địa chính ở UBND cấp xã, nếu thửa đất của người dân dù có xây nhà trên đất nông nghiệp nhưng thuộc trường hợp sử dụng đất trước ngày 15/10/1993 và chưa có một biên bản xử phạt gì thì người dân không phải phá dỡ nhà.
Thứ hai, tại điểm a khoản 2 Điều 28 Luật xử lý vi phạm hành chính quy định: “ Đối với mỗi vi phạm hành chính, ngoài việc bị áp dụng hình thức xử phạt, cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính có thể bị áp dụng một hoặc nhiều biện pháp khắc phục hậu quả quy định tại khoản 1 Điều này.” Từ có thể có thể diễn giải theo hai hướng là “ có thể có” hoặc “ có thể không” chứ không bắt buộc mọi trường hợp đều phải áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả. Do vậy, dù người dân có vi phạm nhưng không bắt buộc mọi trường hợp đều phải áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả là phá dỡ nhà của người dân.
Thứ ba, tại khoản 3 Điều 139 Luật Đất Đai 2024 quy định về Giải quyết đối với trường hợp hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất có vi phạm pháp luật đất đai trước ngày 01 tháng 7 năm 2014 “ 3. Trường hợp hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất do lấn đất, chiếm đất không thuộc các trường hợp quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này và trường hợp sử dụng đất không đúng mục đích đã được Nhà nước giao đất, cho thuê đất, công nhận quyền sử dụng đất thì xử lý như sau:
a) Trường hợp người đang sử dụng đất ổn định, phù hợp với quy hoạch sử dụng đất cấp huyện hoặc quy hoạch chung hoặc quy hoạch phân khu hoặc quy hoạch xây dựng hoặc quy hoạch nông thôn thì được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất và phải thực hiện nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật;”
Như vậy, đối với các trường hợp người dân sử dụng đất sai mục đích nhưng mà đã xảy ra trước ngày 01/07/2014, nay việc sử dụng đất ấy lại phù hợp quy hoạch ( cụ thể là quy hoạch đất ở) thì cơ quan chức năng sẽ xem xét cấp giấy chứng nhận cho người dân và người dân được đóng tiền sử dụng đất để sử dụng đất một cách phù hợp với quy định của pháp luật. Tóm lại, nếu người dân đã xây nhà trên đất nông nghiệp nhưng việc xây dựng ấy đã xảy ra trước ngày 01/07/2014 và tại thời điểm này, kiểm tra quy hoạch thì thấy rằng thửa đất này của người dân đã nằm trong quy hoạch đất ở thì cơ quan chức năng sẽ xem xét chấp nhận mà không tiến hành việc xử lý vi phạm hành chính, không buộc phải phá dỡ nhà của người dân.
Thứ tư, tại điểm a khoản 4 Điều 10 Nghị Định 123/2024 quy định: “Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 139 Luật Đất đai;”
Như vậy, đối với trường hợp việc sử dụng đất của người dân thuộc quy định tại khoản 3 Điều 139 Luật đất đai thì không áp dụng biện pháp khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm nghĩa là không phải phá dỡ nhà của người dân.
Luật pháp trị ” Nhận khó khăn- trao giải pháp”
Nếu bạn gặp vấn đề pháp lý khó khăn, hãy gửi nội dung tóm tắt vụ việc qua số Zalo 0833. 125. 123 để nhận được sự tư vấn từ các luật sư tận tâm, chuyên nghiệp.

